# EDİTÖR
26 MART 2008
Tiyatro Gündemini Belirleyen Yayıncılık:
"İnternet Tiyatro Yayıncılığı"
Türkiye' deki tiyatro yayıncılığı hakkında bilinen ama görünmeyen bir takım gerçekler mevcut. Gazetelerin 'kültür-sanat' servislerinin sadece oyun afişlerine ve kısmen de olsa oyun tanıtımlarına yer verdiğini düşünürsek, ana sanat statüsündeki tiyatronun ne denli yalnız kaldığını anlarız. Tiyatro nerdeyse bütün sanat dallarının ortaya çıkışında belirli bir rol oynuyor. Bugün 'Türkiye' de tiyatro evrenselleşemiyor' nutukları atan kişiler inandırıcılıktan çok uzaklar. Sinema sanatının oyuncu kadrosunu belirleyen tiyatro sanatı, bu sanatı dekor/kostüm/ışık ve reji anlamında belirgin hale getiriyor. Tiyatro endüstriyel bir sektör olma yolunda hızla kan kaybederken, bu durumun nedenleri hakkında çokta düşünülmüyor.
Tiyatro Okurunun Yaygınlaşması
Yıllar yıllar önce Türkiye'de, Shakespeare' in meşhur oyunu 'Othello', 'Arabın İntikamı' gibi absürd bir isimle sahneleniyordu. Kültürel yakınlaşmayı sağlamak için oyunun ismini değiştiren yönetmenler, bu durumdan epeyce kar elde etmişlerdi. İnsanlar Shakespeare' in müthiş oyununu değişik bir isim başlığında izleseler de, asıl kazanan tiyatro oluyordu.
Bu verdiğim örnekten yola çıkarak olayı her hangi bir tiyatro grubuna getirecek değilim. Anlatmak istediğim; Türkiye sınırları içerisinde teatral kültürün zenginlik haline dönüştürülmek istenirken nelerin yapıldığını göstermek. Elbette seneler öncesinin tiyatro seyircisi de değişti anlayışı da.
Tiyatroyu toplumun tamamına yaygınlaştırmak için atılacak adımlar artık basılı medyadan geçmiyor. Bugün gazetelerin 'kültür/sanat' sayfaları nerdeyse var olmak için var gibi bir yayın anlayışında hizmet veriyor. Hiçbir bilginin yer almadığı, sadece broşürlerin basıldığı 'kültür/sanat' sayfaları elinize aldığınız zaman, görsel cümbüşten başka bir anlam ifade etmiyor. Tiyatro tanıtımlarının 3000 vuruşu geçmediğini düşünürsek, basılı medyada yazan birkaç eleştirmenin bir tanıtımda ve eleştiride ne kadar az konuya değindiğini rahatlıkla anlarız.
Peki durum bu kadar kötü iken tiyatro sanatı iyice yalnız mı kalmış oluyor?
Yukarıda sorduğum soruyu yanıtlarken bazı noktaları enine boyuna düşünmek lazım. Türkiye' de 2000'li yılların başından itibaren hızla yaygınlaşan internet basını artık iyiden iyiye güçlü konumda. İnsanların çoğu gazetelerini internetten okumayı tercih ediyor. Milliyet Gazetesi' nin Taksim' deki tıklanma oranını gösteren ışıklı dev levhasına bakanınız mutlaka olmuştur. Sayı genel olarak 20 Milyonun üzerinde. Ama gazetenin basılı satış rakamı 400 bin civarında. Bu durum internet basının ne derece önemli bir rakam olduğunu bizlere kanıtlıyor.
Tiyatronun da basılı medyada (eleştiri ve tanıtım açısından) yılda 10 defa bilemediniz 15 defa yer aldığını hepimiz biliyoruz. Tiyatro gruplarının bunun sonucunda internet tiyatro yayınına yöneldiği gerçeği ortaya çıkıyor. Bu yöneliş olması gereken bir durumdur. Evinizde tiyatroya veya sinemaya gitmek için karar verdiğiniz zaman ilk başvuru yaptığınız kaynak internet oluyor. Hatta gideceğiniz gösterimin biletlerini de internetten alıyorsunuz. Hal böyle olunca oyun tanıtımlarına ve kritiklerine internetten ulaşıyorsunuz. Hiçbir aracı olmadan direk ekranınızdan istediğiniz bilgiyi okuyorsunuz. Öyle ki yazarlara da anında ulaşma şansına erişiyorsunuz.
Son 2 Yıldır Tiyatro Salonları Doluyor
İnternet yayıncılığı bu kadar gündeme gelince, internet üzerinden yayın yapan tiyatro yayınları akla geliyor hemen. 1997 yılında kurulan 'Tiyatronline' Türkiye'nin ilk internet tiyatro yayını olarak yukarıda sıraladığım durumların hepsini iyi analiz ediyor. Günde ortalama tekil olarak 1500-1700 kişi tarafından ziyaret edilen site, ayda ortalama 48.000 tekil kişiye ulaşıyor. Ve bize ulaşan insanların çoğu da tiyatro seyircisi. Hatta bu oranın nerdeyse %90' nını tiyatro salonlarında görmek mümkün. Hal böyle olunca tiyatro sitelerinin önemi tiyatro grupları tarafından önemseniyor. Çünkü tiyatro siteleri tarafından girilen bilgiler depolanarak yıllarca korunuyor. Bunun en çarpıcı örneğini yine Tiyatronline'da görmek mümkün. Tiyatronline arşivi 1997 yılından bu yana 11 senelik bilgilerden oluşmaktadır.
Başlıkta da belirttiğimiz gibi internet tiyatro yayıncılığı, tiyatro gündemini belirliyor. Tiyatronline günden güne artan okur kitlesi ve yakın zamanda değişecek yeni çehresi ile tiyatro gruplarının ve okurlarının hizmetine devam edecektir. Fakat son dönemde tiyatro alanında çok önemli bir gelişme de yaşamaktayız. Tiyatrom.com' un Türkiye Tiyatrosu'na veda edecek olmasına Tiyatronline olarak son derece üzülüyoruz ve asla bunu tasvip etmiyoruz. Tiyatromuzun çok sesliliğini kaybedecek olması fevkalade kötü bir durumdur. Ama bu durumdan sonra üzerimize düşecek görevi de çok iyi bilmekteyiz.
Tiyatronline profesyonel olarak sürdürdüğü yayın hayatına, ilerleyen zamanlarda farklı ve güzel hamlelerle yeni renkler katacaktır. Bu dönem içerisinde reklam vermek isteyen ve şu anda reklam veren kurumlarla görüşmelerimiz devam edecektir. Daha iyi bir yayıncılık konsepti oluşturuna dek çalışmalarımızı var gücümüzle sürdüreceğiz.
>
Editör İle İletişim: yasam.kaya@gmail.com , yasamkaya@istanbul.com , yasam_kaya@hotmail.com
 Yaşam KAYA 'ya
mail atmak istiyorum...
Yazara gönderdiğiniz eleştiriler yayınlansın istiyorsanız, lütfen mailinizde belirtiniz.
|
|
Yaşam KAYA
Eğitimci, Tiyatro Eleştirmeni
Yaşam Kaya
|
