# OYUN ELEŞTİRİSİ
26 ŞUBAT 2007
Tiyatro Anadolu'da Macbeth (II)
YÖNETMEN Gökhan Soylu, oyuncu seçimini, roller ve karakterler üstüne kurmuş. Oyuncu dağılımının yerindeliği, öteden beri üzerinde durduğum bir konuydu. Yönetmenin başarısı biraz da oyuncu seçimine bağlı. Oyun ve oyuncu yorumunda öncelikle yönetmen olarak sahnelerin özünü bozmadan eklektik (seçmeci) davranışı kullanarak. Metnin sınırları içerisinde çözümlemeci eklektik anlayış, oyunda daha doğrusu tragedyada çözümlemeyi olumlu yönde geliştirmeyi sağlamıştı.
Yeni yorumsal yaklaşım diye nitelediğim yönetmenin tavrı, seçmeci ve karakter betimleyiciliğin öne çıkmasında olabildiğince başarılıydı. Ve bütünlük kazanan takım oyunculuğuyla 'tempo'da bu soy bir tragedya için çizimsel gerçekçiliği plastik anlatımla inanılmaz bir başarıya götürdü. Yönetmenin yorumu oyuncunun yorumuyla örtüşüp bütünleşmede, dansın katkısıyla ayrıcalığa ulaşıyordu. Koreografileyen Emre Karaca, soluklu oyuna nitelikli bir katkı sağlamıştı.
Shakespeare'in tragedyalarında ayrıcalıklı bir oyun olan “Macbeth”de Ümit Aydoğdu rolünü, yukarda anlatmaya çalıştığım “Macbeth” karakterinin çizimi ve çözümünü yükselen oyunculuk grafiğiyle karakter-oyunculuk ve yorumculuk düzeyine taşımıştı. Macbeth karakteri, soluklu oyunculuğu gerektirir elbette. Ne ki Ümit Aydoğdu, sahne yaşamının doruğuna “Macbeth” tiplemesi ve karakteriyle çıkmıştı. Bu doruğu zorlayışa, eksen karakterli rolle değil, oyunculuk plastiği ve yorumuyla ulaşıyordu.
"Macbeth”te psikolojik sorunlar diz boyu. Shakespeare böyle bir çıkmazın labirentlerinde dolaştırmış. Kanlı iktidarın sorunları, bitmez kuşkusuz. Çözümü de kanlı olurdu. Bütün iktidarlara kanla tırmananların çiziminin bir çeşit örneğiydi Macbeth. İzleyiciyi şaşkınlığa uğratan özellikleri olan Shakespeare, psikolojiyi de Macbeth karakteri üzerine biçimlendirmiştir.
Yönetmen, altını çizdiği Macbeth'in psikolojik karakterini Ümit Aydoğdu ile başarmıştır. Burada özellikle bütün tragedyanın kurgusunda Aristo'nun üçbirlik kuralı da işletilmektedir.
Lady Macbeth, tutkunun başka simgesel tanımlayıcısıdır. Tutkunun doruğunda gezen Lady Macbeth de psikolojik çözümlemeyle yorumlanıyor. Burcu Ergenekon, insan doğasında olan içsel ve dışsal psikolojik çatışmayı en iyi biçimde veriyordu. Burcu Ergenekon, Macbeth'i kana bulayan cinayetin kışkırtıcısı ve azmettiricisiydi.
"Duncan/Soytarı/Anlatıcı”da Arif Pişkin her üç karakteri de çizdi. Anlatıcı'da daha ayırt edici, Soytarı'da daha başarılı yorumcuydu. İyi yürekli “Dancun”da kimliğine eklenmiş 'iyi yürekliliği' de unutulmayacak nitelikte verdi. “Malcolm”da F. Çağrı Mengüç, rolün düzeyini üste taşıyandı. “Banquo”da Enis Yıldız, yetkin oyunculuğu ile başarılıydı. Donalbain'de Ozan Çolak, “Macduff”da Süleyman Karaahmet, “Lennox”da Ozan Karaahmet, “Fleance”de roller karakterlere göre başarılı biçimde uyumlu ve güzel yorumlanıyor.
"Cadılar”, Shakespeare'e göre ve “Macbeth” tragedyasının habercileri ve geleceği söyleyenler çok başarılı işlevler yükleniyorlar: Pınar Arık, Yonca Ender Sekmen, Songül Sevdik, Arzu Turan, Ezgi Uzşen, Nazan Yerli'den oluşan altı “cadı”, oyuna çok önemli işlev yüklüyorlar. Gelecekten, içinde bulunan zaman dilimlerinden haberler veriyorlar. “Kehanetin” gerçeğe dönüşmesi, Shakespeare ustanın bilincinde boyutlanıyor. Tragedyanın bütünsel görselliğine kendi devinimleriyle çok etkileyici katkı sağlıyorlar. Giysileri ve çizdikleri kompozisyonlar çok başarılı. Cadıların ve tüm oyuncuların giysi tasarımlarının Funda Çebi'nin olduğunu belirtmeliyim. Mekân ve zaman kullanımında dekor tasarımlarıyla çözümleyen Tayfun Çebi de başarılıydı.
İktidar çatışması ve savaşımı olması nedeniyle, 'Dövüş' koreografisini Arman Aziz Karagül tasarlanan sahneleri canlandırmada başarılıydı. Emre Karaca, dansı tragedyaya uygun tasarlamış, öyle koreografilemişti. Müzik, Oktay Köseoğlu'nun hareketli ve dinamik olarak başarılı ezgilerini içeriyordu. Ersen Tunççekiç'in ışık tasarımı etkiliydi. Haluk Yüce'nin kukla tasarımı ve yapımı ilginçti.
Tiyatro Anadolu'da sahnelenen Shakespeare'in ünlü tragedyalarından Macbeth görülmeye, izlenmeye değer, 2007-2008 tiyatro döneminin en önemli yapımlarından biri…
Not: Yazının birinci bölümünün linki
http://www.tiyatronline.com/yelestri474.htm
BİTTİ
SÜRECEK
 Hayati Asılyazıcı 'ya
mail atmak istiyorum...
Yazara gönderdiğiniz eleştiriler yayınlansın istiyorsanız, lütfen mailinizde belirtiniz.
|
|
Hayati Asılyazıcı
Hayati Asılyazıcı
Oyun hakkında geniş bilgi...
Diğer Oyun Eleştrileri...>
|
