# OYUN ELEŞTRİLERİ
Bir Şehnaz Oyun
İstanbul Devlet Tiyatrosu
17 NİSAN 2008
“Yitip giden koca bir imparatorluğun içinde yaşanan
umutsuz bir aşkın hikâyesi”
Turgut Özakman’ın yazdığı “Bir Şehnaz Oyun” Devlet Tiyatrosu’nun bu sene repertuarına eklediği yeni oyunlardan biri. Nisan ayı süresince Pazar günleri AKM Büyük Salon sahnesinde tiyatroseverler ile buluşmaya devam edecek olan oyunun rejisi Şakir Gürzumar’a ait. TV’de sıkça gösterilen Şekerpare filmiyle de paralellikler taşıyan oyunda I. Dünya savaşı sırasında yaşanan gelişmeler, Galata atmosferi üzerinden aktarılırken, devlet erkânı, günlük yaşam, entrikalar, kadın, aşk konuları işlenmiş.
Bir şehnaz oyun, bol güldürülü aralara serpiştirilmiş mesaj içerikli şarkılarıyla müzikal bir kimliğe bürünmüş eğlenceli bir oyun. Oyunda karakter yaratmaktan öte tipleştirmeye başvurulmuştur. Öne çıkan her tip toplumun belli kesimlerini simgelerken aynı zamanda hırs, tutku, dümen çevirme, gibi insan karakterinin karanlık taraflarını da vurgulamaya çalışır. Aynı zamanda oyun içinde oyun tekniğinin kullanılması gibi yabancılaştırma teknikleriyle de seyirci oyuna yabancılaştırılmış.
Öykü, bir genelevde sermayelerden Şehnaz ile zaptiye amiri Recep Efendi ve kâtibi Müştak Bey arasındaki ilişkileri anlatıyor. Yer İstanbul. 1914’lü yıllar.. Osmanlının hasta adam muamelesi gördüğü ve paylaşım savaşının ayak seslerinin hızla yaklaştığı İstanbul’un orta yeri Galata’da dünyadan bihaber zevk sefa ve küçük çıkarlar peşinde koşan beceriksiz ve kişiliksiz yöneticilerin toplum üstündeki etkileri sahnelenmiş. Galata Zaptiye Amiri Recep Efendi, daha iyi bir mevki için her şeyi yapmaya hazırdır. Dönemin genelevi olan Madam Sürpik Hanım’ın Pansiyonu’nda çalışan güzeller güzeli Şehnaz, gönlünü Zaptiye Amirinin yanında çalışan, saf ve iyi niyetli Müştak Bey’e kaptırır. Ancak Recep Efendi kızını Müştak Bey’le evlendirmenin planlarını yapmaktadır ve yeni yeni filiz vermeye başlayan bu aşktan haberi yoktur. Dönemin kötü adamı İt Hurşit kulağı kesik, çıkarları uğruna yapmayacağı kötülük olmayan bir külhanbeyidir. Şehnazı kendi mekânında çalışmaya zorlar ve bunun için her türlü hileye başvurur. Bu sırada yaklaşan savaşın ayak sesleri kentte duyulmaya başlar. Sırasıyla müttefikimiz Almanlar ve Avusturyalılar gelir. Osmanlıya düşen de onları layık oldukları şekilde ağırlayabilmektir. Ne de olsa misafirlerdir ve misafirlerin hoş tutulması gerekir. Güç iktidar mücadelesi her şeye rağmen sürmektedir vatanın bölünüp parçalanması uğruna olanlara ses çıkarmayan, sadece koltuğunun derdine düşen Recep Efendi oyun boyunca koltuğunun peşinden koşup durmuş, finalde makamı devrilince açıkta kalmıştır.
Oldukça kalabalık oyuncu kadrosuna sahip olan oyunda başrollerini Simay Küçük, Okday Korunan, İsmail İncekara, Seda Yıldız, Gülseren Gürtunca, Erdal Bilingen, Deniz Gönenç Sümer paylaşıyor. Şehnaz rolü ile Simay Küçük toplumun silip attığı hayat kadını rolünde oldukça başarılı. İsmail İncekara Zaptiye Amiri rolü ile biraz daha yüksek bir makam için her yolu mubah gören günümüzde de sık rastlanan bir kişiliksiz kişilik örneğini sergiliyor.
Dekor tasarımı Ali Cem Köroğlu’na ait olan oyunda en dikkat çekici nokta döner sahne tekniğinin kullanılması olmuş. Pek çok bölümde oyuncular dönen, yürüyen sahnelerle girip çıkıyorlar ki buda oyuna görsel bir kalite katmış. Oyun boyunca Recep Efendi’nin sahnede sürekli kaçan koltuğunu yakalamaya çalışması oyun boyunca iletilmeye çalışılan makam, mevki düşkünlüğünü fazla söze gerek kalmadan anlatmayı başarmış.
Oyunda müziğin önemli bir yeri var. Canlı orkestra eşliğinde Cem İdiz’in müzikleriyle süslenmiş oyunda kullanılan şarkılar oyunun mesaj içeren iletisini vermesinde yardımcı olmuş. Oyunda müziklere eşlik eden seksen kişilik dans grubu ve orkestra görselliği daha da zenginleştirmiş. Bu konuda Yeşim Alıç’ı tebrik etmek gerekir. Oyunun başarısında Gülhan Kırçova’nın başarılı kostüm tasarımın da payı büyük elbet.
Bir şehnaz oyun oldukça emek verilmiş her yaş ve kesimden izleyicinin beğeni ile izleyeceği sazlı sözlü danslı keyifli bir eser olmuş. Sizlerde Osmanlı’nın son dönemlerinde yaşananlara tanıklık etmek isterseniz buyurun AKM kapanmadan büyük salonda yerlerinizi alın.
Keyifli seyirler. Tiyatrosuz kalmayın!
 Esra Tuncer 'e
mail atmak istiyorum...
Yazara gönderdiğiniz eleştiriler yayınlansın istiyorsanız, lütfen mailinizde belirtiniz.
|
|
Esra Tuncer
Esra Tuncer
Oyun hakkında geniş bilgi...
Diğer Oyun Eleştrileri...>
|
